Шинэ мэдээ

Хүүхдийн баяраар хүүхдээ дагуулж айл хэсэхгүй, чихэр, чипс өгөхгүй байхыг зөвлөв5-р сарын 29Б.Дармаа: Коронавирус мутацид орж байна уу гэдгийг нүдээ бүлтийтэл харж байна5-р сарын 29Хөдөө аж ахуйг дэмжих сан 1000 гаруй аж ахуй нэгж, иргэнтэй гэрээ байгуулан дэмжлэг үзүүлжээ5-р сарын 29Гэр бүлийн хүчирхийлэл үйлдэж буй 10 эрэгтэй тутмын зургаа нь 25-39 насныхан байна5-р сарын 29589 нэр дэвшигч тус бүрт 15 минутын төлбөргүй сурталчилгаа явуулах цагийг хуваарилжээ5-р сарын 29Асаргаа шаардлагатай хүүхдүүдэд урт болон богино хугацааны үйлчилгээ үзүүлэх тасаг байгууллаа5-р сарын 29Ө.Энхтүвшин: Галын шугамд ажиллаж байгаа албан хаагчиддаа 6-р сарын 15 гэхэд орон сууцны түлхүүрийг нь өгмөөр байна5-р сарын 29БНСВУ цахим визээр нэвтрэх эрхтэй улсын тоогоо нэмэгдүүлэв5-р сарын 29Авлига өөр нэг цар тахал5-р сарын 29Тээврийн хэрэгсэл эзэмшигчийн татвараа төлөх хугацаа дуусахад 3 өдөр үлдлээ5-р сарын 29Ерөнхий сайд теле хичээлийн багт талархал илэрхийлжээ5-р сарын 29Сонгуулийн үйл ажиллагааны үед "Ковид-19" халдвараас сэргийлэх журам батлагдан гарлаа5-р сарын 29Helsingin Sanomat: КОВИД-19-тэй хийж байгаа Монголын өвөрмөц, үр дүнтэй тэмцэл5-р сарын 29Сонгуулийн өдөр тусгаарлалтад байх иргэд санал өгөхгүй5-р сарын 29Үндэсний хэмжээнд улсын бүртгэлтэй анхан шатны ба дундын хоршоодод үнэлгээ хийж байна5-р сарын 29Эцэг, эхчүүдэд бага насны хүүхэддээ тавих хараа хяналтаа сайжруулах хэрэгтэй байгааг онцолж хэллээ5-р сарын 29Ирэх сард хийхээр төлөвлөсөн 8 удаагийн тусгай нислэгийн чиглэл, хугацаа5-р сарын 29Т.Уламбаатар: Гэрээр ажиглалтад байгаа иргэдийн эрүүл мэндийг хянах гар утасны апплейкшныг туршиж байна5-р сарын 29Ч.Хүрэлбаатар: Монгол Улс ФАТФ-ын саарал жагсаалтаас гарах нөхцөлийг хангалаа5-р сарын 29Ж.Алтайбаатар: Манай улсад шашин хоорондын үл ойлголцол үүсэх шалтгаан байхгүй5-р сарын 29Монголын төр, Дундговийн сонгогчид Сү.Батболдоос юу хүлээх вэ...5-р сарын 29Мөрөөдөхөд мөнгө төлөхгүй ч солиотууд сонгуульд өрсөлдөх хориотой5-р сарын 29Шатахууны үнийг дахин буулгаж, 10 жилийн өмнөх үнээр борлуулж эхэллээ5-р сарын 29Нийслэлийн Засаг дарга асан С.Батболдыг АТГ-ынхан шалгаж байна гэв үү5-р сарын 29Т.Доржханд: Өнөөдөр хуулиа зөрчөөд Н.Номтойбаярыг, маргааш өөр нэгнийг дэвшүүлэхгүй бол сонгуульгүй төр үүснэ5-р сарын 29Б.Баярмаа: Иргэний нийгмийнхэн нийгмийн баялаг бүтээгчид5-р сарын 29Монгол цэрэг бусад орныхноос ямар ялгаатай вэ?5-р сарын 29БНСУ-ын Импорт-Экспорт банктай зээлийн гэрээ байгуулж, 7009 айлын түрээсийн орон сууц барихаар боллоо5-р сарын 29Самбалхүндэв оршуулгын газарт 10 мянга орчим мод байна5-р сарын 29Казахстан улсаас эх орондоо ирэхээр 1000 гаруй иргэн хүсэлт явуулжээ5-р сарын 29

Хятадууд хадлан хадах зөвшөөрлөө монголчуудаар авахуулдаг

2016 оны 11-р сарын 16  -  9 цаг 13 минут

Бичин жилийн адаг их хүйтэн байдаг. Бичин жилд зуд тохиодог гэж учир мэдэх “ухаантнууд” ярьж сууна.

Энэ өвөл үнэхээр хүйтэн болох төлөв ажиглагдаж эхэллээ. Ойрын хэдэн өдөр нийт нутгаар -45 хэм хүртэл хүйтэрнэ гэдгийг албаныхан онцгойлон анхааруулж байна. Сүүлийн 10 жил тохиогоогүй хүйтэн өвөл болно ч гэж ярьж буй.

Тодруулбал, 2016-2017 оны өвөл сүүлийн 100 жилийн хугацаан дахь хамгийн хүйтэн өвөл болно гэж Герман цаг уурч Доминик Юнг олон жилийн ажиглалт, нарийн тооцоогоо үндэслэн мэдэгджээ. Цаг хүндэрч, малчдыг царай алдуулан зүтгүүлэх энэ үед малчид өвөл, хаврын бэлтгэлээ хэр базаасан бол. Нийслэлийнхэн бол яаж ийгээд халаалт дулаанаа шийдчихнэ, өвлийн бэлтгэлээ базааж нүүрс түлээгээ хангачихна.

Харин орон нутагт амьдарч суугаа малчдын бэлтгэл ажлыг нэн яаралтай хангуулах үүргийг Онцгой комиссын хуралдааны шийдвэрээр гаргасан байгаа. Өнгөрсөн долоо хоногийн сүүлчээр гэхэд Дорнод аймгийн урд сумдаар цас их хэмжээтэй оржээ. Нутгийнхны хэлж буйгаар дахиад цас жаахан нэмж орвол цагаан зуд болох аюул нүүрлэж мэдэх нь хэмээн малчид халаглаж сууна. Харин нутгийнхан энэ өвөл гал алдах вий хэмээн айж сууна.

Учир нь Дорнод Монголын уудам Мэнэнгийн онгон зэлүүд талд Хятадууд отог отгоор эзэн сууж, өвс хадланг нь хайр найргүй хадаж эхлээд нэлээд хэдэн жил болжээ.

Өвс, өвсний сөл сайтай гэгддэг Дорнодын уудам талд сүүлийн хоёр жил Хятадууд хэдэн мянган га-д хадлан хадсан байна. Тэд хадаж бэлтгэсэн хадлангаа нутаг руугаа гаргахаас монголчуудад нь зардаггүй аж. Зарим нь бүр хадлан хадах газартаа хашаа зоож нутгийн иргэдийг оруулахгүй гэж давардаг аж. Дээрээс нь техник тоног төхөөрөмж нь дахин өвс ургах боломжгүй болгодог гэх яриа гарч байна.

Монгол Улс 112.7 сая га бэлчээр хадлангийн талбайтай. Малын тоо толгой хэт өссөний улмаас бэлчээрийн даац хэтэрч, хадлангийн талбай ихээхэн багасаад байгаа нь нууц биш.

Улсын болон Улаанбаатар хот, Дархан-Уул, Төв аймгийн нөөцийн өвсийг зүүн аймгуудаас л бэлтгэдэг. Гэтэл сүүлийн жилүүдэд хятадууд зөвшөөрөлтэй, зөвшөөрөлгүй өвс хадлан бэлтгэж нутаг руугаа ачих болсон нь төр засгийнхны чихэнд хүрч л баймаар. Гэтэл энэ асуудлыг нэг их тоолгүй явсаар нэлээд хүйтэрч мэдэх хахир өвөлтэй нүүр тулах нь ээ.

Тэгвэл Хятадуудад хадлан бэлтгэх эрхийг хэн өгдөг вэ. Орон нутгийн эрх мэдэлтнүүдэд энэ эрх нь нээлттэй байдаг аж. Өөрөөр хэлбэл аймаг, сумын Засаг дарга нар өгдөг гэсэн үг. Тэднээс хадлан хадах зөвшөөрлийг хэрхэн яаж авдаг вэ гэхээр Хятадууд монгол иргэдийг урдаа бамбай болгож барьдаг гэнэ. Тухайлбал, хятад компанийн эзэн нэг монгол иргэнд хэдэн төгрөг өгөөд л сумын Засаг даргаас хадлан бэлтгэх зөвшөөрөл авахуулдаг гэнэ.

Өөрөөр хэлбэл, монголчууд зөвшөөрөл авсан ч ард нь хятадууд байдаг аж. Ингэхдээ нэг сумын нутгаас 20 мянган га-д хадлан хадахдаа дөрвөн сая төгрөгийг орон нутагт буюу сумын төсөвт төвлөрүүлдэг байна. Гэвч 20 мянган га-д хадлан хадах зөвшөөрөл авсан ч Хятад хүний зангаа гаргаж 30 мянган га-д хаддаг гэдгийг нутгийн иргэд хэлж байна.

Хүн мал очдоггүй онгон зэлүүд өвс ихтэй газарт хадлан хадах зөвшөөрөл олгодог бөгөөд сүүлийн үед Матад сумын иргэд малчидаа бодохгүй юмаа гэхэд цагаан зээр ч идэх өвсгүй болголоо.

Хятадууд нутгийн гүн рүү орж, хадлан хадах зөвшөөрөлтэй хэмжээнээсээ хэтэрч хадаад байгаад хяналт тавихгүй байна хэмээн халаглаж суугаа юм. “Малчдад халгаагүй хэмээн сумын удирдлагууд худлаа хэлээд байна. Малчдад харин ч хамаатай. Өвсгүй болчихоор өвлийн хүнд, хаврын тарчигт хэдэн мал, хэдэн цагаан зээрийг өлбөрч үх гэж байгаа юмуу.Ингэж болохгүй дээ” гэсэн байр суурьтай байсан юм.

Хамгийн ноцтой нь Хятадуудын хадлан хадсан газарт гурван жилийн дотор өвс ургадаггүй бөгөөд ургасан ч шарилж шиг шим тэжээлгүй өвс ургадаг аж. Энэ нь Хятадууд хадлан хадахдаа хөрсийг нь давхар хуулдагтай холбоотой юм байна.

Ингэж Дорнод Монголын уудам талд Хятадууд эзэн сууж, шим тэжээлтэй өвс тэжээлийг Хятад улс руу Баянхошуу боомтоор өдөрт хэдэн зуун машинаар зөөн гаргаж байна. Харин ард нь хэдэн малчид нь халзарч харласан газраа харсаар 50 сая малынхаа хамтаар хахир хатуу өвлийг гал алдахгүйхэн шиг туулах вэ хэмээн санаа зовниж сууна.

О.Сайхан

 

 



АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд deed.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан бөгөөд мөн IP хаяг ил гарсан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй.

2 сэтгэгдэлСэтгэгдэл бичих

Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан
© 2015-2020 он. DEED.MN